س [ 226 ] سراج الدّين علائى بلخى سراج الدّين علائى بلخى معروف به سراج از حكما و شعراى دربار خوارزمشاه بود و در فضل و كمال يگانهء عصر خود بشمار مىرفت ؛ به‌ويژه در نظم و نثر يد طولايى داشت و گفتارش بر فضلش گواه است . ابيات ذيل از اين مرد سخن سنج است : « 1 » امرش به اختيار قضا ، قاضى قدر * حكمش به اتفاق قدر ، شحنهء قضا خورشيد را به زينت ايوان او نثار * افلاك را به خدمت درگاه او هوا مهر تو بر سعادت احباب تو دليل * كين تو بر شقاوت اعداى تو گواه * * * ناصر شرع و به شرع اندر ، ز اقبالش نظام * ناسخ شرك است و شرّ از تيغ او در اضطراب وهم او از مشكلات آسمان بگشاد بند * سهم او از ديدهء سيارگان بربود خواب با قضاى آسمانى حشمت او هم‌عنان * با بقاى جاودانى حرمت او هم‌ركاب يابد از سعى جلالت ديدهء ملت بصر * پوشد از دست كمالت قالب دولت ثياب

--> ( 1 ) - دايرةالمعارف آريانا ، ج 3 ، ص 544 .